Co to jest „grupa” w rozumieniu Ustawy?

Grupa to osoby, które zdecydowały się wspólnie dochodzić swych praw w postępowaniu grupowym, złożyły w tym celu oświadczenie o przystąpieniu do grupy oraz wyraziły zgodę na pełnienie funkcji reprezentanta grupy przez określoną osobę (zobacz: Kim jest reprezentant grupy?).

Pierwotnie grupę tworzą osoby, które złożyły takie oświadczenia na etapie składania pozwu i na rzecz których reprezentant wniósł pozew. Następnie grupa może ulec powiększeniu o kolejne osoby, które złożą, w drugim etapie postępowania grupowego (zobacz: Jaki jest przebieg postępowania grupowego?), oświadczenie o przystąpieniu do grupy.

Przykładowo, grupę mogą tworzyć konsumenci poszkodowani przez jednego przedsiębiorcę stosującego tzw. niedozwolone klauzule, poszkodowani wskutek jednego zdarzenia (np. wypadku komunikacyjnego, innego czynu niedozwolonego), czy też osoby poszkodowane niebezpiecznym produktem.

Polskie postępowanie grupowe oparte jest na tzw. modelu opt–in, który polega na tym, że w postępowaniu mogą uczestniczyć tylko osoby, które wyraźnie wyrażą taką wolę (składając tzw. oświadczenie o przystąpieniu do grupy). Jest to przeciwieństwo stosowanego w niektórych krajach na wzór amerykański modelu opt–out, w którym postępowaniem objęte są wszystkie osoby, które kwalifikują się do klasy (grupy), chyba że wyraźnie oświadczą, iż nie chcą brać udziału w postępowaniu.

W polskiej procedurze wszczęcie postępowania grupowego nie wyklucza odrębnego, indywidualnego dochodzenia roszczeń na drodze sądowej przez osoby, które nie przystąpiły do grupy bądź przez osoby, które z niej skutecznie wystąpiły. Wyrok prawomocny ma bowiem skutek wyłącznie wobec wszystkich członków grupy (tj. osób objętych postanowieniem sądu o zatwierdzeniu składu grupy).

Stosunki wewnętrzne pomiędzy osobami, które tworzą lub zamierzają stworzyć grupę, nie zostały uregulowane ustawowo.

Zgodnie z ogólną zasadą swobody umów, osoby te same decydują o tym, jak będą wyglądały ich wzajemne relacje, w szczególności, w jaki sposób zbierane i uiszczane będą koszty postępowania grupowego (zobacz: Jakie koszty wiążą się z udziałem w postępowaniu grupowym?). Dla zabezpieczenia interesów członków grupy i sprecyzowania zasad uczestnictwa w grupie właściwym rozwiązaniem jest zawarcie przez członków grupy z reprezentantem pisemnej umowy określającej zasady współpracy w związku z grupowym dochodzeniem roszczeń (tzw. umowa wewnętrzna).